Myanmar, 60 milyon nüfusuyla Güney Doğu Asya’nın en aka ikinci ülkesi. 1962-2011 arasında askeri rejimle yönetilen ülke, 2011’den itibaren eski general U Thein Sein’in liderliğinde kurulan sivil hükümet tarafından yönetim edilmeye başlandı, ancak hükümetin mühim bir kısmını eski askerler oluşturuyor. Çok varlıklı kaynaklara sahip olmasına karşın askeri rejim nedeniyle 1962’den bu yana dünyanın en fukara ülkelerinden biri haline gelmiş. Özellikle sıhhat sistemi alanında vaziyet fazla fena ve Dünya Sıhhat Örgütü (WHO) verilerine göre dünyada 190. sırada yer alıyor.

Ortalama hayat süresi ise 57. Halk turistlere hiç alışık değil, bilhassa Myanmar turu almış turist kafileleri dışında, yalnız gezen turist görünce fazla şaşırıyorlar ve uzun süre gözlerini dikip bakabiliyorlar. Ancak zararsız olduklarını söyleyebilirim, burada halkın isteyeceği son şey başını belaya sokup polis ve askerlerle surat yüze gelme.

Myanmar Hakkında Bilgiler

50 yıldır askeri iktidar tarafından yönetilen Myanmar (Burma), tam anlamıyla Asya’nın kapalı kutusu. Tam anlamıyla güvenli olduğu söylenemez. 1962 öncesinde Asya’nın en varlıklı ikinci ülkesi iken general Ne Win’in başlattığı Burmese Way to Socialism programı sayesinde bölgesinin en fukara ülkelerinden biri haline gelmiş.

Sekiz ana etnik grubun (Bamar, Karen, Karenni, Shan, Mon, Kachin, Chin, Rakhayn) bulunduğu ülkede, anayasa tarafından tanınan yaklaşık 135 etnik öbek bulunuyor.

Gördüğüm kadarıyla da memleket 1962 yılında tıkılıp kalmış, ne memleket altyapısı ne de sosyal bina açısından en ufak bir ilerleme yok. Arada bir ordu sıkılınca ülkenin adını, bayrağını, başkentini ve kent isimlerini değiştiriyor (ülke geçmişte Burma ve Birmanya olarak anılıyordu). Dış ülkelere kızarsa da sınırlarını kapatıyor, bu sırada ne turistler dışarı çıkabiliyor ne de dışarıdan insan girebiliyor ülkeye.

 

Ülkeden bahsederken Aung San Suu Kyi’den bahsetmemek olmaz. Kendisi askeri rejime karşı mücadelesi ile tanınan, Gandi, Martin Luther King gibilerin izinden giden insan hakları savunucusu yürekli bir kadın siyasetçi. Ordu 6 yıl boyunca onu hapsetti ve adını karalamak için her şeyi yaptı.

Anayasa hükümlerine göre Meclisin her iki kanadında Silahlı Kuvvetlere dörtte bir oranında kontenjan ayrıldığı için liderliğini Aung San Suu Kyi’nin yaptığı National League for Democracy (NLD) yaklaşık � oy oranıyla, meclis genelinde sandalyelerin yaklaşık % 60’ına sahip oldu. Myanmar Birlik Meclisinde 15 Mart 2016’te yapılan oylama sonucunda, NLD tarafından namzet gösterilen Htin Kyaw 652 oydan 360’ını alarak Myanmar’ın yeni Devlet Başkanı seçildi. Yeni Kabine 1 Nisan 2016 tarihinde kuruldu.

UNESCO Dünya Mirası listesinde Pyu Antik kenti (2014) yer alıyor. 1TL= 414 Myanmar Kyat (karaborsa kuru). Ağırlık ölçü birimleri peiktha, 1,6kg’a denk geliyor. Uzunluk olarak ise feet ve mil kullanıyorlar.

Ne yazık ki uğruna savaştığı demokrasi uzun süre boyunca ülkeye istikbal gibi gözükmüyor. Şu anda ordu tarafından halka uygulanan yoğun bir baskı ve gaddar kurallar var. Ülkeyi anlamak istiyorsanız George Orwell’in “Burma Günleri” kitabını okumanızı tavsiye ederim. Orwell Myanmar için üç kitap yazmış derler: Burma Günleri, Hayvan Çiftliği ve 1984!

 

Myanmar Gezisi Pratik Bilgiler

Myanmar’da kredi kartı geçmiyor  (Büyük şehirlerde ve havalimanında artık bulmak mümkün) ve ATM’den nakit çekemiyorsunuz. Bu nedenle bütün geziniz boyunca harcayabileceğiniz tahmini miktarı dolar ya da euro olarak ülkeye götürüp Myanmar Kyat’ına çevirmelisiniz. Ülkede nakitinizin bitmesi başınıza gelebilecek en fena şey.

İki döviz kuru var: hükümetin resmi kuru ve karaborsa kuru. Resmi kurda 1$ 6Kyat ederken, karaborsada şu anda 775 Kyat ediyor  Örnek vermek gerekirse paranızı bankalara gidip resmi kurdan değiştirirseniz bir kolaya 166$, bir gece tek şahıs konaklamaya ortalama 1000$ veriyorsunuz. Tabi bu durumda kimse resmi kurdan bozmuyor dolarlarını.

Ne yapılması lüzumlu peki, ülkenin en aka şehri Yangon’a uçtuktan sonra (uluslararası uçuşların �’ı bu şehre yapılıyor) kent merkezine gidiyorsunuz (taksiye dolar veriyorsunuz tabii olarak) ve kuyumcular çarşısı gibi bir yerde paranızı iyi bir kurdan bozduyorsunuz.

Ancak tam olarak yasal bir uygulama değil ve son birkaç yıl öncesine kadar sıkı cezaları vardı. Örneğin parasını karaborsada bozduran bir gezgin aynı karaborsacının ihbar etmesi üzerine polis tarafından tutuklandı ve bir senelik hapis cezasına çarptırıldı. Bilin bakalım bu gezgin nereliydi: Türkiye..

Şehir merkezinde elinde parayla dolaşan birçok adam var, en yüksek kuru onlar söylüyor ama devamlı hile yapıyorlar. Kuyumcunun 775 verdiğine 900 derler ama muhtelif oyunlar sonucu bir bakmışsınız elinize almanız gerekenin yarısı geçmiş ya da dolarlarınızla birlikte adam kaçıyor.

Kur ise aşırı değişken, geçen yıl 1$ 1150 Kyat ederken şimdi 3 düşmüş. Bu nedenle doların yüksek olduğu devre gitmekte fayda var, yoksa her yerde fiyatlar birkaç katına çıkıyor. İnternette 4$ diye gördüğüm oteller olmuş 8$, otobüs biletleri de en az P artmış. O yüzden Myanmar ucuz mu değil mi sorusunun cevabı, “dolar kuruna bağlı” olmalı.

Neyseki 2011 yılında çıkan bir uygulama ile havaalanında karaborsa fiyatı veren döviz büroları açıldı. Bu nasıl yasal oluyor demeyin, bilmiyorum  Haftaiçi 7, haftasonu 10’da açılan bu ofisten artık paranızı güvenle bozdurabilirsiniz. Ama verdiğiniz her parayı büyüteçle inceledikleri ve arşivledikleri için tek nakit bozdurma işlemi yarım saat sürüyor.

İnle Gölü, Myanmar

Bozduracağınız dolar tam anlamıyla mükemmel şekilde olmalı, parada en ufak yırtık, kırışlıklık, tükenmez kalemle yazılmış ova ya da katlama izi varsa kabul etmiyorlar. 100$’larda da CB serisi banknotları kabul etmiyorlar. Ama kendi paralarını sorarsanız nakit demeye bin şahit, savaştan çıkmış gibiler.

Bütün paranızı kesinlikle bozmayın. şimendifer biletleri, otel ücretleri, müze-şehir girişleri ve çıkış harcını dolar olarak ödemek zorundasınız. Bir şeyi dolar olarak öderseniz üstünü dolar alırsınız, ters halde Kyat olarak.

Peki oldu da paranız bitti, ne yapacaksınız? Tek çözüm, bir şekilde Yangon’a varmak. Burada kredi kartınıza güzel bir komisyon karşılığı (%7-30 arası değişiyor, genellikle üst limite yakın olmak üzere) nakit nakit veriyorlar. Bunu en az komisyonla veren yerlerden biri Sedona Hotel’di ama son gün parasızlıktan telefon açtığımda bu uygulamayı kaldırdıklarını söylediler. öbür nerede yapılıyor bir fikrim yok.

Halkın dolar satın alması yasak, bu nedenle yurtdışına çıkamıyorlar (yurtdışında Myanmar parası bozduramıyorsunuz), bu nedenle gördükleri turistlerden Kyat’ları karşılığında dolar vermelerini istemekten öbür çareleri kalmıyor. Sonuçta beşer- onar dolar biriktire biriktire tayyare biletlerini ve masraflarını karşılayabiliyorlar.

Myanmar Vizesi Bangkok’tan alınabilir.

Minglaba: Merhaba  Çiizube: Teşekkürler  Tadda: Hoşçakal

Myanmar Gezilecek Yerler

1. Mandalay Tepesi

Mandalay Tepesi’ne adım adım çıkın. Yukarıda bütün şehir, dağlar ve vadiden oluşan muhteşem bir görünüm  ayaklarınızın altında uzanıyor. Giriş bedava.

Mandalay’den 11 km uzaklıktaki Amarapura kasabasına giden pick-up’lardan birine atlayın. Hedefiniz U Bein Köprüsü. Unutmayın, U Bein’de bir tur gidip gelinmeden Myanmar gezilmiş sayılmaz.

2. Sagaing Tepeleri

Mandalay’in 21 km güneybatısında bulunan Sagaing Tepeleri’ne çıkıp Kaunghmudaw Pagoda’sına gidebilirsiniz. Derhal yakındaki U Min Thonze Pagoda’da ise dizi dizi dizilmiş renkli onlarca Buda heykeli sizi bekliyor.

3. Mingun

Mandalay’in öbür mühim bir atraksiyonu Mingun’a yapılacak 11 km’lik bot gezisi. Unutulmaz bir deneyim olduğunu söylüyor herkes, bunun için erken kalkmanız lazım çünkü günün tek botu saat 9’da kalkıyor.

4. Bagan Tapınakları

Bagan’da yanınıza harita ve yeterince su alıp bisiklet kiralayın ve 4400 mabet arasından dilediğinize sürün. Her gittiğiniz mabet yeni bir keşif, yeni bir deneyim olacaktır.

5. Shwezigon,  Bagan

Bagan’ın en meşhur pagodası ise Shwezigon diye geçiyor. 1057’de yapılmış bu altın mabet fazla etkileyici (giriş bedava). Ananda Tapınağı’nın içinde devasa altın Buda heykelleri var. Buraya kadar gitmişken derhal yakındaki Bambu Kasabası’na uğramayı ihmal etmeyin.

6.Inle Gölü

Inle Gölü’nde yapılacak tam günlük bir kayık gezisi hayatınızın en unutulmaz günlerinden birini geçirmenize neden olacak. Keyfini çıkartın, göl insanlarının günlük hayatını hayranlıkla izleyin, ayak kürekçilerinin tek başlarına hem kayığı sürüp hem de nasıl balık tuttuklarını hayretler içinde görün.

Inle Gölü’ne yakın bir 1460m yükseklikteki bir tepede (Tanggyi) her yıl Ekim ayında sıcak balon festivali yapılıyor. Denk gelirseniz fazla güzel vakit geçireceğinizi garanti ederim. Buranın öbür bir özelliği üzerinde yaşayan fazla sayıda tepe kabilesi olması.

7. Kalaw

Eğer bütün bunlardan sonra hala zamanınız ve enerjiniz kaldıysa Kalaw’a giden trek gruplarından birine katılabilirsiniz. Günübirlik, 2 ve 3 günlük yürüyüş seçenekleri var, birini seçin ve Myanmar’ın eşsiz doğasının tadını çıkarın.

 

Yangon’da Yapılacak Şeyler

1. Harita kullanın

Gider gitmez kent merkezindeki MTT ofisinden haritalar alın. Burada öbür şehirlerin de haritalarını bulabilirsiniz. Haritasız yolunuzu bulmanız gerçekten zor.

2. Shwedagon Pagoda‘sını görün

Shwedagon Pagoda’ya gidip en az 2-3 saat geçirin. Halkın huzur bulmaya ve ibadet etmeye  gelip bütün günlerini geçirdikleri bu aka tapınaklar kompleksi adeta kent içinde kent gibi.

3. Yüzen tapınağı görün

Kandawgyi Gölü’ndeki yüzen tapınağı (Karaweik) yakından görün. Dilerseniz göl çevresinde yürüyüş yapabilirsiniz ancak girişin 2000Kyat olduğunu belirteyim.

4. Circular Train’e binin

Tren istasyonuna gidip Circular Train denen trenlere binin (1$). Bu trenler sık aralıklarla kalkıyor ve 3 saat boyunca şehrin birçok mahallesinden geçip başladığı yere art dönüyor. Hayatını şimendifer raylarının çevresine kurmuş mahalli halkı izlemek için birebir.

 

5. Köyleri gezin

Nehrin karşı kıyısına geçin. Liman bölgesindeki teknelerden birini kullanabilirsiniz (gidiş-dönüş 2$). Karşı tarafta ise ufak köylerden oluşan apayrı bir dünya bulacaksınız. İskeledeki Trishaw sürücülerinden birini ayarlayıp dilediğinizce gezin.

6. Kyaikhtiyo Pagoda’yı görün

Zamanınız varsa 160km ötedeki Kyaikhtiyo Pagoda’ya giden Mon State otobüslerinden birine binin. Bu pagodanın özelliği tepede olması ve uçurumun derhal kenarında fizik kurallarını aşan şekilde düşecekmiş gibi duran ama sabit kalan altın bir kaya var. Bu kaya Myanmar’ın simgelerinden biri durumunda.

 

SON YAZILARIMDAN HABERDAR OL

E-Mail adresime kayıt olursanız haftalık yazılarımdan haberdar olabilirsiniz.

2 YORUM

  1. Ülkenin müslümanlara yaptığı zulüm nedeniyle , Budistler şimdiye dek elde ettikleri iyiliksever unvanı kaybetmek üzere

Bir yorum bırak

Yorumunuzu yazınız
Lütfen isminizi yazın